પીવ સર્વેમાં ચોંકાવનારા તારણો! ભારતીયો માટે પાકિસ્તાન અને પાકિસ્તાનીઓ માટે ભારત સૌથી મોટો ખતરો

ભારત અને પાકિસ્તાન વચ્ચેના સંબંધો દાયકાઓથી અવિશ્વાસ અને તણાવની સ્થિતિમાં છે. પીવ રિસર્ચ સેન્ટરના એક સર્વેક્ષણ પ્રમાણે, ભારતમાં લોકો પાકિસ્તાનને પોતાના દેશ માટે સૌથી મોટો ખતરો માને છે, જ્યારે પાકિસ્તાનમાં લોકો ભારતને પોતાના દેશ માટે સૌથી મોટો ખતરો માને છે.

આ સર્વેક્ષણમાં ભારત, પાકિસ્તાન, બાંગ્લાદેશ અને શ્રીલંકાના હજારો પુખ્ત નાગરિકોના અભિપ્રાયો એકત્ર કરવામાં આવ્યા હતા. સર્વેક્ષણ ફેબ્રુઆરીથી મે ૨૦૨૬ દરમિયાન કરવામાં આવ્યું હતું.

સર્વેક્ષણના મુખ્ય તારણોમાંથી એક એ છે કે ભારતમાં ૫૪ ટકા લોકોએ પાકિસ્તાનને પોતાના દેશ માટે સૌથી મોટો ભૂરાજકીય ખતરો ગણાવ્યો છે. ભારતીય લોકોની નજરમાં ચીન બીજા ક્રમે આવે છે, જ્યાં ૨૧ ટકા લોકોએ ચીનને સૌથી મોટો ખતરો ગણાવ્યો છે. આ બાબત દર્શાવે છે કે ભારતના લોકોમાં પાકિસ્તાનને લઈને ખતરની લાગણી ચીનની સરખામણીએ ઘણી વધુ છે.

ભારત અને પાકિસ્તાન વચ્ચેના સંબંધો હજુ પણ તણાવપૂર્ણ છે. પીવ રિસર્ચ સેન્ટરના સર્વેક્ષણ મુજબ, પાકિસ્તાનીઓ ભારતને પોતાના દેશ માટે સૌથી મોટો ખતરો માને છે. તેની સામે ભારતીયો પણ પાકિસ્તાન અંગે નકારાત્મક અભિપ્રાય ધરાવે છે.

પાકિસ્તાનમાં લગભગ 43 ટકા લોકોએ ભારતને પોતાના દેશ માટે સૌથી મોટો ખતરો ગણાવ્યો છે. ત્યારબાદ ઇઝરાયલ અને ચીનનો નંબર આવે છે. બંને દેશોને 24-24 ટકા પાકિસ્તાનીઓએ સૌથી મોટા ખતરા તરીકે ગણાવ્યા છે.

આ આંકડા દર્શાવે છે કે બંને પાડોશી દેશોમાં એકબીજા પ્રત્યેનો અવિશ્વાસ હજુ પણ ખૂબ ઊંડો છે.સર્વેક્ષણમાં માત્ર ખતરા અંગે જ પ્રશ્ન પૂછવામાં આવ્યો નહોતો. બંને દેશોના લોકો એકબીજા અંગે શું અભિપ્રાય ધરાવે છે તેની પણ તપાસ કરવામાં આવી હતી.

પીવ રિસર્ચ સેન્ટરના જણાવ્યા અનુસાર આશરે દસમાંથી નવ પાકિસ્તાનીઓ ભારત અંગે નકારાત્મક અભિપ્રાય ધરાવે છે, જેમાં લગભગ 73 ટકા લોકોએ ભારત અંગે ખૂબ જ નકારાત્મક અભિપ્રાય વ્યક્ત કર્યો હતો.

ભારતમાં પણ પાકિસ્તાન અંગેનો અભિપ્રાય મોટાભાગે નકારાત્મક જોવા મળ્યો છે. અન્ય અહેવાલો અનુસાર આશરે દસમાંથી આઠ ભારતીયો પાકિસ્તાન અંગે નકારાત્મક અભિપ્રાય ધરાવે છે.

આ આંકડા બંને દેશો વચ્ચેના સંબંધોમાં રહેલા ઊંડા અવિશ્વાસને દર્શાવે છે.ભારત અને પાકિસ્તાન વચ્ચેના તણાવનું એક મોટું કારણ કાશ્મીરનો લાંબા સમયથી ચાલતો વિવાદ છે.

1947માં બ્રિટિશ શાસનમાંથી મુક્તિ બાદ ભારત અને પાકિસ્તાન બે અલગ દેશો બન્યા ત્યારથી બંને દેશો વચ્ચે અનેક યુદ્ધો અને સૈન્ય અથડામણો થઈ છે. કાશ્મીરનો મુદ્દો બંને દેશોની વિદેશ નીતિ અને સુરક્ષા નીતિમાં લાંબા સમયથી મહત્વપૂર્ણ રહ્યો છે.

આ ઐતિહાસિક પરિસ્થિતિના કારણે બંને દેશોના લોકોમાં એકબીજા પ્રત્યે અવિશ્વાસ ઊંડો થતો ગયો છે. પીવના તાજેતરના અભ્યાસમાં પણ બંને દેશો વચ્ચેની આ સતત દુશ્મનાવટને મહત્વપૂર્ણ પરિબળ તરીકે દર્શાવવામાં આવી છે.

સર્વેક્ષણમાં બંને દેશોના લોકો કયા દેશને પોતાના માટે સૌથી મહત્વપૂર્ણ સાથી માને છે તે અંગે પણ પ્રશ્ન કરવામાં આવ્યો હતો.

ભારતમાં 36 ટકા લોકોએ રશિયાને સૌથી મહત્વપૂર્ણ સાથી ગણાવ્યો છે. જ્યારે આશરે 16 ટકા લોકોએ અમેરિકાને સૌથી મહત્વપૂર્ણ સાથી ગણાવ્યો છે. નોંધપાત્ર સંખ્યામાં ભારતીયોએ આ પ્રશ્નનો જવાબ આપ્યો નહોતો.

આ તારણ ભારતના પરંપરાગત રીતે રશિયા સાથે રહેલા સંબંધો અને બદલાતા વૈશ્વિક રાજકીય સમીકરણો વચ્ચેનું સંતુલન દર્શાવે છેસર્વેક્ષણમાં 75 ટકા પાકિસ્તાનીઓએ ચીનને પોતાના દેશનો સૌથી મહત્વપૂર્ણ સાથી ગણાવ્યો છે. આ પછી સાઉદી અરેબિયાનું નામ આવે છે, જેને આશરે 12 ટકા લોકોએ મહત્વપૂર્ણ સાથી ગણાવ્યો છે.

આ આંકડા પાકિસ્તાન અને ચીન વચ્ચેના મજબૂત રાજકીય, આર્થિક અને વ્યૂહાત્મક સંબંધોના લોકોમાં રહેલી સ્વીકૃતિ દર્શાવે છે.ભારતીય લોકો માટે પાકિસ્તાન સૌથી મોટો ખતરો હોવા છતાં ચીન પણ મહત્વપૂર્ણ ચિંતાનો વિષય છે.

સર્વેક્ષણમાં 21 ટકા ભારતીયોએ ચીનને સૌથી મોટો ખતરો ગણાવ્યો છે. આ પાકિસ્તાન બાદનું સૌથી મોટું પ્રમાણ છે.ભારત અને ચીન વચ્ચે સરહદી વિવાદો અને વ્યૂહાત્મક સ્પર્ધા હોવા છતાં ભારતીય લોકોની ખતરા અંગેની પ્રથમ પસંદગી હજુ પણ પાકિસ્તાન તરફ રહે છે.

પાકિસ્તાનમાં ચીનને માત્ર ખતરા તરીકે જોવામાં આવતું નથી. તેના બદલે મોટાભાગના લોકો તેને સૌથી મહત્વપૂર્ણ મિત્ર તરીકે જોતા હોવાનું સર્વેક્ષણમાં સામે આવ્યું છે.

આથી ભારત અને પાકિસ્તાનની વૈશ્વિક રાજકીય પસંદગીઓમાં મોટો તફાવત જોવા મળે છે. ભારતના લોકોમાં રશિયા અને અમેરિકા પ્રત્યે વધુ સકારાત્મક વલણ જોવા મળે છે, જ્યારે પાકિસ્તાનમાં ચીન પ્રત્યે ખૂબ મજબૂત સમર્થન જોવા મળે છે.