રશિયાના નાણામંત્રીની અચાનક હાજરીથી જી-૨૦માં ખળભળાટ, યુરોપે ગણાવ્યો ચિંતાજનક સંકેત
By Teri meri bat TeamSeptember 1, 2026
Photo: Teri meri bat Team
AI Key Highlights
- અમેરિકાના ઉત્તર કેરોલિનામાં યોજાયેલી જી-૨૦ નાણામંત્રીઓની બેઠકમાં રશિયાના નાણામંત્રી એન્ટોન સિલુઆનોવની અચાનક વ્યક્તિગત હાજરીએ યુરોપિયન દેશોમાં ભારે અસંતોષ જગાવ્યો હતો.
- યુક્રેન પર રશિયન આક્રમણ પછી સિલુઆનોવની આ પ્રથમ જી-૨૦ બેઠકમાં ભૌતિક ઉપસ્થિતિ હતી, જેને યુરોપિયન અધિકારીઓએ રશિયા સાથે સંબંધોને સામાન્ય બનાવવાનો ચિંતાજનક સંકેત ગણાવ્યો.
- જર્મનીના નાણામંત્રી લાર્સ ક્લિંગબાઇલેએ સ્પષ્ટ નારાજગી વ્યક્ત કરી, ભારપૂર્વક જણાવ્યું કે યુદ્ધ ચાલુ હોય ત્યાં સુધી રશિયા સાથે સામાન્ય સંબંધો શક્ય નથી અને યુરોપ વધુ પ્રતિબંધો માટે અમેરિકાના સહયોગની અપેક્ષા રાખે છે.
- આ વિરોધના પ્રતીકરૂપે, યુરોપિયન પ્રતિનિધિઓએ સિલુઆનોવ સાથે પરંપરાગત સામૂહિક તસવીરમાં ઊભા રહેવાનો ઇનકાર કર્યો, જેના પરિણામે તસવીર તેમના વિના લેવાઈ.
- બીજી તરફ, અમેરિકાએ રશિયાને જી-૨૦ સભ્ય તરીકે આમંત્રિત કરવાના તેના નિર્ણયનો બચાવ કર્યો, સંઘર્ષના સમયમાં પણ સંવાદ જાળવી રાખવાની જરૂરિયાત પર ભાર મૂક્યો.
રશિયાના નાણામંત્રી એન્ટોન સિલુઆનોવ અમેરિકાની યજમાની હેઠળ ઉત્તર કેરોલિનાના એશવિલમાં યોજાયેલી જી‑૨૦ નાણામંત્રીઓની બેઠકમાં અચાનક હાજર થયા, જેના કારણે યુરોપિયન દેશોમાં અસંતોષ ફેલાયો. યુક્રેન યુદ્ધ ચાલી રહ્યું હોય ત્યારે રશિયાએ ફરીથી જી‑૨૦માં મહત્વપૂર્ણ સ્થાન મેળવ્યું હોય એમ લાગતાં યુરોપિયન અધિકારીઓએ અમેરિકાના આ પગલાને લઈને ગંભીર ચિંતા વ્યક્ત કરી.
સિલુઆનોવની આ હાજરી ખાસ મહત્વની છે કારણ કે ૨૦૨૨માં રશિયાએ યુક્રેન પર સંપૂર્ણ આક્રમણ કર્યું બાદ, તેઓ પ્રથમ વખત જી‑૨૦ની બેઠકમાં વ્યક્તિગત રીતે આવ્યા છે. રશિયા જી‑૨૦નું સભ્ય છે, પરંતુ છેલ્લા ચાર નાણાકીય બેઠકોમાં તેની હાજરી નહોતી.
જર્મનીના નાણામંત્રી લાર્સ ક્લિંગબાઇલેએ સિલુઆનોવની હાજરી પર ખુલ્લેઆમ નારાજગી બતાવી. તેમણે કહ્યું કે અમેરિકા દ્વારા રશિયાના નાણામંત્રીને સામાન્ય મહેમાન તરીકે આવકારવાનો સંકેત ચિંતાજનક છે.
ક્લિંગબાઇલેએ કહ્યું કે યુક્રેનમાં યુદ્ધ ચાલતું હોય ત્યાં સુધી રશિયા સાથે સંબંધોને સામાન્ય બનાવવું શક્ય નથી. તેમણે જણાવ્યું કે યુરોપ રશિયા સામે વધુ પ્રતિબંધો લાવવાની તૈયારીમાં છે અને આમાં અમેરિકાનો નજીકનો સહકાર ઇચ્છે છે.
સિલુઆનોવની હાજરી સામે યુરોપિયન દેશોએ પ્રતિકાત્મક વિરોધ કર્યો. જી-૨૦ નાણામંત્રીઓ અને કેન્દ્રીય બેંકના વડાઓની પરંપરાગત સામૂહિક તસવીરમાં રશિયાના નાણામંત્રી સાથે ઊભા રહેવાનો યુરોપિયન અધિકારીઓએ ઇનકાર કર્યો.
અંતે આ સામૂહિક તસવીર સિલુઆનોવ વિના લેવામાં આવી. આ ઘટનાએ યુરોપ અને અમેરિકા વચ્ચે રશિયા અંગેની નીતિ માટે વધતા મતભેદોને સ્પષ્ટ રીતે દર્શાવ્યા છે.
અમેરિકાના અધિકારીઓનું કહેવું છે કે રશિયા જી-૨૦નું સભ્ય હોવાથી તેને બેઠકમાં આમંત્રિત કરવામાં આવ્યું છે. અમેરિકન નાણાં વિભાગે જણાવ્યું કે સંઘર્ષના સમયગાળામાં પણ સંવાદ જાળવી રાખવો જરૂરી છે.
અમેરિકી નાણામંત્રી સ્કોટ બેસન્ટે સિલુઆનોવ સાથે અલગથી બેઠક કરી હતી. રશિયાના નાણાં મંત્રાલય અનુસાર બંને વચ્ચે નાણાકીય સહકાર અને જી-૨૦ના માળખામાં પરસ્પર સંવાદ અંગે ચર્ચા થઈ હતી. અમેરિકી અધિકારીઓએ જણાવ્યું કે આ મુલાકાતમાં રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પની યુક્રેન માટેની શાંતિ યોજનાનો પણ ઉલ્લેખ થયો હતો.
યુરોપિયન દેશોની મુખ્ય ચિંતા એ છે કે સિલુઆનોવની જી-૨૦ બેઠકમાં હાજરીને રશિયાને ફરીથી વૈશ્વિક આર્થિક વ્યવસ્થામાં સામાન્ય ભાગીદાર તરીકે સ્વીકારવાના સંકેત તરીકે જોવામાં આવી શકે છે.
જર્મનીના નાણામંત્રીએ કહ્યું કે રશિયા સાથે વાતચીત માટે કોઈ માર્ગ ખુલ્લો રહે તે જરૂરી છે, પરંતુ તેનો અર્થ સંબંધોને સામાન્ય બનાવવો ન હોવો જોઈએ. તેમના મતે રશિયાની પાછી હાજરીને કારણે યુરોપે પોતાના વલણને વધુ સ્પષ્ટ કરવાની જરૂરિયાત ઊભી થઈ છે.
પોલેન્ડના નાણામંત્રી આન્દ્રેઝ ડોમાન્સ્કીએ પણ રશિયાની હાજરી અંગે અસંતોષ વ્યક્ત કર્યો. તેમણે કહ્યું કે રશિયા સાથે વિશ્વાસની સમસ્યા છે અને યુક્રેન સામેના યુદ્ધને ધ્યાનમાં રાખીને તેની સાથે વાતચીત કરતી વખતે ખૂબ સાવચેતી રાખવી જરૂરી છે.
તેમણે સ્વીકાર્યું કે જી-૨૦ના યજમાન દેશને મહેમાનોને આમંત્રિત કરવાનો અધિકાર છે, પરંતુ રશિયાની હાજરી અંગે પોતાની અસહમતિ સ્પષ્ટ કરી.
રશિયા માટે આ બેઠક વૈશ્વિક આર્થિક મંચ પર પાછા ફરવાની દિશામાં મહત્વપૂર્ણ પગલું બની શકે છે. ૨૦૨૨ના આક્રમણ બાદ અમેરિકા અને યુરોપના અનેક દેશોએ રશિયા સામે કડક આર્થિક પ્રતિબંધો લાદ્યા છે.
રશિયાને જી-૨૦માંથી બહાર કરવામાં આવ્યું નથી, પરંતુ તેની આંતરરાષ્ટ્રીય ભાગીદારી પર ભારે રાજકીય દબાણ રહ્યું છે. હવે અમેરિકાની યજમાની હેઠળ તેની નાણાકીય સ્તરે ફરી વ્યક્તિગત હાજરી જોવા મળવી રાજદ્વારી રીતે મહત્વપૂર્ણ છે.
બંને દેશોના નાણામંત્રીઓ વચ્ચેની બેઠકમાં નાણાકીય સહકાર અને જી-૨૦ માળખામાં સંવાદ અંગે ચર્ચા થઈ. અમેરિકી અધિકારીના જણાવ્યા પ્રમાણે યુક્રેન યુદ્ધને સમાપ્ત કરવા માટે ટ્રમ્પની શાંતિ યોજનાને પણ ચર્ચામાં મહત્વ આપવામાં આવ્યું હતું.
જોકે આ બેઠકનો અર્થ અમેરિકા અને રશિયા વચ્ચેના તમામ આર્થિક મતભેદો દૂર થઈ ગયા છે એવો નથી. અમેરિકી પક્ષે સ્પષ્ટ કર્યું હોવાનું રોઇટર્સના અહેવાલમાં જણાવાયું છે કે યુદ્ધ સમાપ્ત થાય ત્યાં સુધી રશિયાને આર્થિક રાહત અથવા અન્ય મોટા કરારોની શક્યતા મર્યાદિત છે.
એશવિલમાં યોજાયેલી બે દિવસીય બેઠકનો મુખ્ય હેતુ વૈશ્વિક આર્થિક વૃદ્ધિ વધારવા, દેવાના વધતા ભારને ઘટાડવા અને વૈશ્વિક વેપારમાં અસંતુલન દૂર કરવા અંગે ચર્ચા કરવાનો હતો.
અમેરિકી નાણામંત્રી સ્કોટ બેસન્ટે વૈશ્વિક અર્થતંત્ર સામે રહેલા દેવાના ભાર અંગે ચિંતા વ્યક્ત કરી અને મજબૂત આર્થિક વૃદ્ધિને તેનો ઉકેલ ગણાવ્યો. બેઠકમાં રોકાણ, ઊર્જા, નિયમન, કર વ્યવસ્થા અને કામદારોની કુશળતા જેવા મુદ્દાઓ પર પણ ચર્ચા થઈ.
કૃત્રિમ બુદ્ધિમત્તામાં વધી રહેલા રોકાણને પણ વૈશ્વિક આર્થિક વૃદ્ધિના મહત્વપૂર્ણ સાધન તરીકે જોવામાં આવ્યું.
જી-૨૦ બેઠક એવા સમયે યોજાઈ રહી છે જ્યારે ઈરાન સાથે મધ્ય પૂર્વમાં ચાલી રહેલું યુદ્ધ વૈશ્વિક અર્થતંત્ર પર અસર કરી રહ્યું છે. ઊર્જાની કિંમત વધી રહી છે અને વેપાર માર્ગો માટે અનિશ્ચિતતા વધી રહી છે. આ બધું ઘણા દેશોને ચિંતા આપી રહ્યું છે.
અમેરિકા આ બેઠક પર ઈરાન પર વધુ આર્થિક દબાણ મેળવવા માટે મિત્રોનું સમર્થન મેળવવા ઈચ્છે છે. બેઠકમાં રશિયા, યુક્રેન અને ઈરાન જેવા રાજકીય મુદ્દાઓ સાથે વૈશ્વિક અર્થતંત્ર પણ મુખ્ય ચર્ચાનો વિષય રહ્યો છે.
અમેરિકા અને યુરોપ વચ્ચે રશિયાના મુદ્દા પર તફાવત વધુ સ્પષ્ટ થઈ ગયો છે. યુરોપિયન દેશો રશિયા સામે કડક પ્રતિબંધો અને યુક્રેનનું સમર્થન ચાલુ રાખવાની વાત કરે છે.બીજી તરફ અમેરિકા રશિયા સાથે સીધો સંવાદ જાળવવાની નીતિ પર રહેવાની વાત કરે છે. અમેરિકાનો મત છે કે સંવાદ જ યુદ્ધ સમાપ્ત કરવાનો માર્ગ છે.
આ નીતિગત તફાવત ભવિષ્યમાં અમેરિકા અને યુરોપિયન દેશો વચ્ચે ચર્ચા અને મતભેદનું કારણ બની શકે છે.યુક્રેન માટે રશિયાના નાણામંત્રીની જી-૨૦ બેઠકમાં હાજરી ખૂબ સંવેદનશીલ છે. યુરોપિયન દેશો રશિયા સામે દબાણ જાળવી રાખવાની વાત કરે છે, ખાસ કરીને જ્યારે યુક્રેનમાં હુમલાઓ ચાલુ છે.
જર્મનીના નાણામંત્રીએ બેઠક દરમિયાન રશિયન પ્રતિનિધિને સ્પષ્ટ સંદેશ આપ્યો હતો કે યુદ્ધ સમાપ્ત થવું જોઈએ અને યુક્રેનનું સમર્થન ચાલુ રાખવું જરૂરી છે.
રશિયાની જી-૨૦માં આ વાપસી આગામી બેઠકો માટે પણ મહત્વની સંકેત બની શકે છે. જો અમેરિકા રશિયા સાથે વધુ સીધો આર્થિક અને રાજકીય સંવાદ વધારે છે, તો યુરોપ પોતાના વલણને વધુ કડક બનાવી શકે છે.
બીજી તરફ જો આ સંવાદનો હેતુ માત્ર યુદ્ધ સમાપ્ત કરવાનો રાજદ્વારી માર્ગ શોધવાનો રહેશે, તો યુરોપ પણ મર્યાદિત સંવાદને સ્વીકારી શકે છે. જોકે રશિયાને સામાન્ય આર્થિક ભાગીદાર તરીકે સ્વીકારવાનો પ્રશ્ન હજુ પણ યુરોપ માટે અત્યંત સંવેદનશીલ છે
Was this story interesting?
